In diverse rapporten wordt het belang van leiderschap ter ondersteuning van de leraren benadrukt, bijvoorbeeld in de vorm van empowerment van de leraar (teacher leadership) en in het zorg dragen voor goede voorzieningen. Leraren hebben ondersteuning nodig, binnen en buiten de school. Daarom is leiderschap op het niveau van de directeur, de regio, de plaatselijke gemeenschap en de regering van cruciaal belang. De leidinggevende is niet alleen belangrijk voor het realiseren van allerlei ondersteunende voorzieningen voor leraren, leiderschap is ook een beslissende factor bij het realiseren van de gewenste veranderingen. De leidinggevende speelt een sleutelrol in het organiseren van een teambenadering en het handhaven van een focus op de hoofdzaken, de key-issues (Meijer 2001, 2003a, 2005). Smeets (2007) wijst erop dat elke onderwijsprofessional in de dagelijkse praktijk beslissingen moet nemen over hoe te handelen. Teacher leadership wordt gedefinieerd als een model waarin leraren op diverse niveaus in de organisatie de leiding kunnen nemen. Dit kan door het creëren van omstandigheden waarin leraren samen kunnen werken en leren en via deze weg tot betekenisgeving en doelbepaling kunnen komen. Het betreft hier niet een gedelegeerde verantwoordelijkheid maar een conditie waarin leraren zelf initiatief kunnen nemen en activiteiten kunnen uitvoeren (Harris & Muys 2005). Dit vraagt weer om een schoolcultuur waarin experimenteren, (kritische) bevraging en evaluatie van de dagelijkse praktijk worden gestimuleerd. Belangrijk daarin is dat betrokkenen persoonlijke waarden, overtuigingen en opvattingen kunnen delen. Dat vraagt om leiderschap dat erop gericht is om vormen van teamleren (collaborative learning) te ondersteunen en te beschermen. Niet voor niets wordt een relatie gelegd met action-research dat uitgaat van empowerment van de professionals door onderzoek van hun eigen praktijk.

In de focusinterviews wordt in beide praktijken vooral het belang van een goede ondersteuning door de leiding genoemd. Beide noemen de complexiteit van de verhoudingen: die vraagt om gedeeld leiderschap waarbij de leidinggevende ook de lijn goed weet vast te houden.

terug...